Giáo dục - Gia đình và Xã hội

Cách đây không lâu, tôi nhận được thông điệp này (qua thư điện tử)

Bạn có ý thức được rằng nếu ngày mai chúng ta chết đi, vị trí chúng ta đang làm sẽ dễ dàng được thay thế trong vòng vài ngày; nhưng gia đình chúng ta sẽ chịu đựng sự mất mát cả cuộc đời? Và tiếp tục nghĩ tới sự tương phản đó: chúng ta đang dành nhiều công sức và thời gian cho công việc hơn cho gia đình của chính mình - Một sự đầu tư kém sáng suốt, bạn có nghĩ vậy không? Vậy thì điều gì ẩn chứa trong sự so sánh trên? Bạn có biết ý nghĩa của từ “gia đình” (Family)?

FAMILY = FATHER AND MOTHER I LOVE YOU (Cha và mẹ ơi, con yêu Người)

Sau sự kiện Trung tâm Thương mại Quốc tế TPHCM (ITC), hình như mọi người đều cảm thấy một sự mất mát rất lớn, dù có thể chẳng quen biết với bất kỳ nạn nhân nào trong thảm họa đó. Truyền thống gia đình châu Á, trong đó, nhiều thế hệ sống cùng, yêu thương, chăm sóc, bảo bọc nhau càng làm cho sự mất mát này dường như vượt ra ngoài sức chịu đựng của mỗi người. Chắc chắn phải lâu lắm người ta mới thôi day dứt vì đã không thể làm gì cứu người thân, bạn bè, đồng bào mình thoát khỏi cái chết.

Trong một bài tường thuật về vụ cháy ITC, người ta dẫn lời một người may mắn thoát chết “giá như có một sợi dây thừng.” Phải! Vào những lúc như vậy, người ta rất cần những thứ đó, nhưng không ai muốn bàn thêm về sự thiếu thốn trang thiết bị thoát hiểm ở nhà cao tầng và của các lực lượng cứu nạn. Tuy nhiên, có những điều đơn giản nhưng nếu không được huấn luyện, thực tập thường xuyên thì không phải ai cũng có thể ứng dụng được. Ai cũng biết rằng một mảnh vải thì không thể chịu được một trọng lượng quá nặng, nhưng nếu xé mảnh vải ra và bện thành một sợi dây thì nó thậm chị có thể kéo được cả một chiếc xe hơi. Ai cũng từng phải học trang trí từ chỉ, từ dây trong trường tiểu học; hầu hết phụ nữ đã hơn một lần trong đời tết tóc đuôi sam cho mình, nhưng họ lại không biết làm gì trong khi tại lầu 6, ITC có một nhà hàng - rất nhiều khăn trải bàn ở đó. Nói điều này ra không phải để đổ lỗi cho nạn nhân - như vậy thật độc ác!! Chúng ta cần nhìn xa hơn nữa, tới… nền giáo dục của chúng ta (nghe có vẻ chẳng ăn nhập gì với nhau cả!?).

Tôi được nghe kể về một giờ học thủ công của học sinh phổ thông ở Úc. Cô giáo ra đề bài “dựng mô hình một ngôi nhà 2 tầng với báo cũ và hồ dán trong 2 tiết (không được sử dụng vật liệu khác).” Kết thúc thời gian, tất cả các nhóm đều hoàn thành sản phẩm. Học sinh đã cuộn giấy thật chặt để thay thế cho thanh tre làm trụ nhà. Nhà không đẹp, nhưng khá chắc chắn, không bị sập nếu có… gió (tất nhiên rồi!! nhà giấy mà!!). Mục đích của giờ học là kích thích sự sáng tạo của học sinh. Sản phẩm làm ra đẹp hay xấu không quan trọng, yêu cầu đặt ra là tính hữu ích. Hơn hết, họ đã dạy cho trẻ em cách tự xoay xở trong những hoàn cảnh không thuận lợi.

Trong khi đó, giờ học thủ công (bậc tiểu học) và kỹ thuật hướng nghiệp (bậc trung học) ở ta, theo phản ánh của đa số phụ huynh, là một hình thức tra tấn không những đối với học sinh mà cả phụ huynh. Đơn giản vì người dạy quá đặt nặng tính… biểu diễn. Không ai (cả thầy cô và cha mẹ) giải thích cho học sinh về sự cần thiết của môn học và những ứng dụng trong cuộc sống. Hơn nữa, không cha mẹ nào… nỡ để con mình phải suy nghĩ cách thức thực hiện những sản phẩm đó. Trẻ em ngày nay được nâng như trứng mỏng, được bao bọc cẩn thận bởi đại gia đình, đến nỗi chúng không thể biết và không thể làm được gì nếu có sự cố xảy ra.

Một cán bộ PCCC đã “trách” nạn nhân không biết vận dụng Điều 25, Luật PCCC. Thật ra, điều quan trọng không phải ở chỗ họ có vận dụng điều luật này hay không, mà là cách họ áp dụng điều luật như thế nào. Đã có 6 người ra đi vì nhảy từ tầng 5 xuống mặt đường nhựa. Họ cũng đã tự tìm cách thoát ra khỏi chỗ nguy hiểm đó chứ? Nhưng cách thoát thân quá bản năng này càng cho thấy rằng giữa giáo dục và cuộc sống còn một khoảng cách quá xa. Nếu hỏi học sinh học giỏi Toán để làm gì, chắc chắn sẽ nghe trả lời “để đi thi học sinh giỏi”; tương tự, viết chữ đẹp “để đi triển lãm vở sạch, chữ đẹp”; như vậy, phải chăng những học sinh yếu học kỹ thuật điện chỉ để tránh bị điện giật?!

Một điều tưởng như “biết rồi, khổ lắm”, nhưng lại không thể không “nói mãi”: nếu không có những định hướng đúng đắn trong giáo dục, ai ai cũng có thể chết bất cứ lúc nào vì sự thiếu hiểu biết.

Leave a Reply

You must be logged in to post a comment.